Drie nachten in het zuiden van de Pantanal: Sandy’s verhaal over de wilde dieren van Brazilië

Een reizigster die Brazilië al kende, de eerste reis van haar zoon naar het land en drie nachten aan de Miranda-rivier, in haar eigen woorden

Sandy McKelvey is 63 en komt al haar hele volwassen leven in Brazilië. In New York geeft ze Engelse les aan anderstaligen op een community college, en Portugees spreekt ze ook: ze had vroeger een bedrijf in Brazilië en reisde 12 jaar door het land.

Ze woonde in Bahia en Pernambuco en kwam daarnaast in Ceará, Belém do Pará, Manaus, Minas Gerais, Natal, São Luís do Maranhão, Santarém, Rondônia en Acre. Één plek ontbrak in dat hele rijtje: de Pantanal had ze nog nooit gezien. Een bevriende bioloog uit Corumbá, een stad vlak bij het moerasgebied, had haar de streek aangeraden.

Haar zoon Robert had twee weken vakantie en dat was de perfecte gelegenheid. Hij kwam voor het eerst naar Brazilië, dus Rio de Janeiro en São Paulo stonden meteen vast als begin van de route. Sandy wilde daar iets heel anders tegenover zetten en koos het enorme moerasgebied van 210.000 km² dat zich uitstrekt over Mato Grosso en Mato Grosso do Sul.

In augustus 2026 sliepen Sandy en Robert drie nachten in een junglelodge aan de oever van de Miranda-rivier, tijdens een voordelige Pantanal-tour van PlanetaEXO met een lokale gids. Nu delen we haar verhaal met je. Lees hieronder verder!

Wat ze verwachtte en wat de Pantanal echt is

Het beeld dat Sandy meebracht, kwam uit natuurdocumentaires. Wat ze aantrof, was vooral een indrukwekkend landschap waarin gewerkt wordt: over een groot deel van de Zuid-Pantanal loopt vee.

“Ik besefte dat een groot deel van de Pantanal boerenland is, fazendas, en veeteelt,” zei ze. “En dat was ook logisch. Het was niet precies wat ik me had voorgesteld, maar het bleef heel interessant. Ik heb er echt van genoten.”

Dat de natuur zich niet laat regisseren, en dieren al helemaal niet, wist ze ook. Robert hoopte toch op een miereneter. Die kwam er niet, maar moeder en zoon kregen wel capibara’s, kaaimannen, buffels, brulapen en veel mooie vogels te zien.

Handig om te weten: in het droge seizoen, ruwweg van juli tot oktober, verzamelen de dieren zich rond het water dat overblijft en heb je de grootste kans om ze te zien. Dit is de beste bestemming van Brazilië om wilde dieren te spotten, maar de natuur volgt haar eigen ritme, en juist die onvoorspelbaarheid maakt ecotoerisme zo echt.

👉 Lees meer:

• Beste reistijd voor de Pantanal
• Noord- of Zuid-Pantanal: welke regio bezoeken

In de Pantanal is je gids je beste vriend

Vraag Sandy waar het hem in zat, en ze begint over Bobby, haar gids. “Wat de reis het meest bijzonder maakte, was onze gids. Hij was gewoon geweldig.”

Zijn werk stopte volgens haar nooit. “Hij speurde de omgeving voortdurend af naar dieren. En eerlijk gezegd: als hij er niet bij was geweest, hadden we niets gezien, want ze houden zich verborgen.” Het voorbeeld waar ze steeds op terugkomt, is een groep brulapen, hoog in de bomen en ver weg. “Hij zag gewoon een paar takken bewegen en zei: ‘Kijk, brulapen!’ Het was fantastisch,” vertelde ze vol bewondering.

Toeval bestaat: Bobby bleek diezelfde bioloog uit Corumbá goed te kennen, wat de reis nog rijker en persoonlijker maakte.

De gesprekken met hem waren de andere helft van de reis. Sandy stelde de hele tijd vragen, en wat ze hoorde was een kant van Brazilië die ze in Bahia of Pernambuco nooit was tegengekomen. “Ik vond het mooi om mensen te ontmoeten die anders zijn dan de mensen die ik in andere delen van Brazilië heb ontmoet,” zei ze.

Sandy’s conclusie is het simpelste advies dat ze geeft, en meteen het waardevolste. “Ga nooit zonder gids naar de Pantanal. Het zou complete tijdverspilling zijn.”

👉 Lees meer: Hoe kom je in de Pantanal in Brazilië

Een smalle zijarm op, waar de dieren dichtbij kwamen

Van alles op het programma sprong één uitstapje eruit: de tweede boottocht, die stroomopwaarts een smallere zijarm in ging. Daar zag Sandy de meeste dieren.

Het moment dat ze het scherpst beschrijft, speelde zich af in een moerassig stuk vol planten, waar de boot stil kwam te liggen. “We bleven daar even hangen en toen beseften we dat we volledig omsingeld waren,” herinnerde ze zich. Tientallen kaaimannen, aan alle kanten.

En tussen die kaaimannen door liep een jaçanã over de waterplanten, de vogel die de lokale bevolking de Jezus Christus-vogel noemt vanwege zijn bijzondere vermogen om “over water te lopen”. Zijn enorme poten, met dunne tenen en lange nagels, verdelen het gewicht over de drijvende planten, waardoor hij verrassend soepel over het water glijdt.

“Hij liep daar gewoon, tussen al die jacarés, en niemand deed elkaar iets,” voegde ze toe. “Ze hingen daar samen rond. Dat vond ik heel mooi.”

👉 Lees meer: Dieren van de Pantanal: wildlife in Brazilië

Een visdag die verrassend goed uitpakte

Piranha’s vangen hoort standaard bij het programma van de lodge waar Sandy en Robert verbleven, maar zij had er weinig zin in. Hun tijdslot ging naar een andere groep, waardoor het uitstapje op de laatste dag terechtkwam. “Ik dacht dat het gehaast zou zijn en gewoon niet zo leuk,” gaf ze toe.

Tot haar eigen verbazing werd het een van de mooiste onderdelen van de reis. Het verschil zat opnieuw in de gids. “Het was juist superleuk. Zonder Bobby was er niets aan geweest.” Sandy had gehoord van andere groepen die niets vingen en het opgaven. Bobby stelde één regel: niemand stopt voordat iedereen een vis heeft gevangen.

“We hebben allemaal een vis gevangen. Hij bleef ons meer vlees geven en alles uitleggen. We stopten pas toen we er allemaal een hadden,” zei ze met een glimlach.

Een ketting, een machete en een half uur vlechten

De laatste activiteit van het verblijf was een korte wandeling. Ook daar bleek een professionele gids het verschil te maken. “We hadden niets gezien als hij bepaalde dingen niet had aangewezen, zoals specifieke bomen,” zei Sandy.

Onderweg hield Bobby halt bij een vetplant. Hij liet de groep zien hoe je met een machete de vezels uit een blad haalt en begon te vlechten, tot het stevig genoeg was. De armband was voor Robert bedoeld, maar Bobby schatte de lengte verkeerd in en gaf hem aan iemand anders. Geen probleem: hij zou er gewoon een nieuwe maken.

Hij sneed een tweede blad af en nam het daarna mee terug. De volgende dag, vlak voor het vissen, gingen Bobby en Robert er samen voor zitten. Het werd geen armband, maar een ketting: een kaaimantand die hij bij zich had, een tweede vezel ertussen gevlochten voor een contrasterende kleur, en ongeveer een half uur werk.

“Het was zo ongelooflijk mooi, want die man is duidelijk net zo goed kunstenaar als gids,” zei ze. “Totaal onverwacht. [Bobby] wilde gewoon dat [Robert] een leuk souvenirtje had.”

Goede gastvrijheid en één heel hete dag

Sandy en Robert wisten dat hun accommodatie, de Pantanal Jungle Lodge, comfortabel maar sober zou zijn. “Het is best ruig, maar dat hadden we verwacht en dat vinden we juist fijn,” zei ze. Ze sliepen op een van de stapelbedden en deelden de ruimte met twee andere reizigers. “Het was helemaal prima. Iedereen was ontzettend beleefd.”

De rest van haar oordeel is kort en eenduidig: “Het eten was echt lekker en alle gasten waren superaardig.” De lodge ligt pal aan de Miranda-rivier, en dat doet het halve werk: Sandy fotografeerde vogels zonder het terrein te verlaten.

Over haar verblijf was Sandy tevreden, maar met de hitte had ze het moeilijk. De Pantanal is van nature warm en, afhankelijk van het seizoen, droog, maar één ochtend tijdens een paardrijtocht was extra zwaar. “Het moet ongeveer 100 °F (38 °C) zijn geweest. Het was echt heet en we zaten in de volle zon.”

Die middag ging de groep kajakken tegen de stroom in. “Ik hou eigenlijk heel erg van kajakken, maar het was gewoon zo heet. Op dat moment dacht ik: ik ben oververhit.” Zwaar, maar ze benadrukte dat niemand anders er last van had. “Dat was alleen ik. Ik had het moeilijk met de hitte.”

Het weer speelt een grote rol in het programma en in wat reizigers meemaken, en niet alleen in de Pantanal, maar op elke natuurbestemming. Je grenzen kennen, zoals Sandy deed, is het verstandigste wat je kunt doen!

👉 Lees meer:

• Waar overnachten in de Pantanal
• 10 reistips voor de Pantanal

Was de Pantanal veilig? Sandy’s eerlijke antwoord

Sandy geeft daar geen naïef antwoord op. Ze heeft in Brazilië gewoond, heeft in Braziliaanse steden van alles meegemaakt (goed en slecht) en denkt bewust na over hoe ze zich in een grote stad beweegt.

Haar antwoord over de Pantanal kwam meteen. “Ik voelde me 100% veilig. Je hoeft je niet eens af te vragen waar je je portemonnee of je tas laat liggen,” zei ze stellig.

De dieren maakten haar evenmin ongerust. “Ik was nooit bang voor de dieren. Het kwam gewoon niet in me op,” zei ze. “We zitten in een grote boot. Dat is veilig.” Ook de manier van werken viel haar op. “[Het personeel] lette er goed op dat iedereen een reddingsvest droeg.”

Volgende bestemming: het Amazonegebied (deze keer met haar dochter)

De Pantanal-reis levert meteen de volgende op. Sandy’s dochter komt voor het eerst naar Brazilië, en samen gaan ze naar Manaus en trekken ze het Amazonegebied in, een plek die Sandy van jaren geleden kent en sindsdien niet meer heeft gezien.

Die twee bestemmingen in één leven zien, dat is een mooie combinatie. Het Amazonegebied is bos: dicht, verticaal en raadselachtig. De Pantanal is open moerasland, waar het water de dieren in beeld brengt.

Als iemand die Brazilië door en door kent, tipt Sandy de plek die haar hart won: Salvador, in Bahia, een van de steden waar ze heeft gewoond. “Het is zo bijzonder, zo historisch: de cultuur, de muziek. Als je naar Brazilië gaat, moet je Salvador zien.”

👉 Lees meer: Pantanal of Amazone: welke kies je?

Naar de Zuid-Pantanal met PlanetaEXO

Nu je Sandy’s bijzondere reisverhaal hebt gelezen, weet je wat de Zuid-Pantanal echt te bieden heeft: een moerasgebied waar gewoon gewerkt wordt, waar dieren gezocht en gevonden worden in plaats van tentoongesteld, en waar je reis staat of valt met een gids die de oever leest.

PlanetaEXO is een ecotoerismeplatform gespecialiseerd in tours in de Zuid-Pantanal. Samen met ervaren lokale gidsen en touroperators regelen we de logistiek (transfer vanuit Campo Grande, lodge, maaltijden en activiteitenprogramma), zodat jij je alleen met de natuur bezighoudt, van je eerste boeking tot je laatste boottocht. Neem nu contact op!